Adak Kurbanı Şartları Nelerdir?
Adak kurbanı şartları, kimler adak kurbanı kesebilir gibi adak kurbanı hakkında tüm detayları sizler için kaleme aldık.
Adak kelimesinin Türkçe bir kelimedir. Kelimenin Arapça karşılığı ‘nezr’dir. Nezr sözlükte; “insanın yerine getirmeyi kendisine borç (vâcip) kıldığı, vaad ettiği şey” olarak anlamlandırılmıştır. Dini bir terim olarak nezir kelimesi “dinen mükellef olmadığı halde, kişinin farz veya vâcip türünden bir ibadeti yapacağına dair Allah’a söz vermesi” şeklinde tarif edilmiştir. Kişinin böyle bir niyete girmesinin sonucunda kurban, oruç, namaz gibi farklı ibadetleri niyetine göre gerçekleştirmesi gerekmektedir.
İnsanlar hayat yolculukları boyunca pek çok zorlukla, sınavla ve belirsizlikle karşı karşıya kalabilir. Bu zorlukları aşmak için adakta bulunabilirler. Bu, bir nevi kişinin Allah’a sığınarak ondan yardım isteme şeklidir. Bazen şükür, bazen umut, bazen çaresizlik insanları adakta bulunmaya yönlendirir. Müslümanların tek sığınağı Rabbidir. Kul acziyetini fark ettiği an Rabbine sığınır ve ondan yardım ister. Her niyet içinde bir hikâye taşır. Kimisi evladının sağlıklı doğması, kimisi uzun süredir beklediği iş fırsatının gerçekleşmesi ya da bir hastalıktan kurtulmak gibi dilekleri için adak adar. Tüm bu niyetleri birleştiren nokta yaratıcı ve her şeyin sahibi olan Allah’a bağlılıktır.
Adak, sadece bir ibadet sözü vermek değil; aynı zamanda kulun Rabbine yönelerek O’nun kudretini kabul etmesidir. Kul, acziyetini ve güçsüzlüğünü fark ettiğinde, kendisinden daha yüce bir kudrete sığınmak ister. İşte o kudret, her şeyi bilen, duyan ve gören Allah’tır. Allah’a sunulan her niyetin, her sözün bir karşılığı vardır. Bu yönelmenin merkezinde ise ihlasla yapılan bir bağlılık ve içten gelen bir teslimiyet yer alır.
Adak konusu Kur’an’da ve hadislerde de karşımıza çıkmaktadır. Özellikle niyetin gerçekleşmesi sonucunda adağın yerine getirilmesi konusu Kur’an-ı Kerim’de işlenmiştir.
Bakara Suresi 270. ayette “Allah, yaptığınız her harcamayı ve adadığınız her adağı kesinlikle bilmektedir. Buna göre davranın da haksızlıktan kaçının. Unutmayın ki, zâlimlerin hiçbir yardımcısı yoktur.” şeklinde buyurulmuştur.
Peygamber Efendimiz bir hadisinde “…Gücünün yettiği bir şeyi adayan, onu yerine getirsin!” ifadesiyle adak konusuna dikkat çekmiş ve adağın yerine getirilmesi hususunu vurgulamıştır.
Adak Kurbanı Nedir?
Adak Kurbanı Şartları meselesine geçmeden önce adak kurbanının tam olarak ne ifade ettiğini öğrenmek gerekir. Kişinin gerçekleşmesini istediği herhangi bir olay ya da durumun neticesinde kurban keseceğini ya da kestireceğini söylemesi sonucu kesilen kurbana adak kurbanı denir. Bu kurbanın kesilmesi vaciptir. İradeli bir kul, aciz olduğunun farkında olarak Allah’a yakınlaşır.
Gücünün sınırı olmayan Rabbine teslim olan kullar kendilerine yapılan ikram neticesinde gücü yetebilecek bir şey yapmak ister. Bu vesileyle adak kurbanı insanların çok sık başvurduğu bir davranıştır.
Kullarına en şefkatli şekilde yaklaşan Rabbimizin rızasını kazanmak için yapılan her niyet ve davranış bizi ona daha da yakınlaştırır. Adak konusunda esas nokta kulun sadece ve sadece Allah’tan beklemesidir. Allah’a gönülden bağlı olan her kul, onun rızası için harcadığının faydasının kendisi için olacağını bilir. Bu sebeple yapılan da verilen de Allah’ın rızası için olmalıdır.
Adak Kurbanı Şartları Nelerdir?
- Adak adayan kişinin isteğinin gerçekleşmesi sonucu kurban keseceğini ikrar ile niyette bulunması
- Adak sahibinin Müslüman, ergenlik çağına ulaşmış ve akıl sağlığının yerinde olması
- Kişinin adak niyetine maddi durumunun yetmesi
- Adanan fiil Allah’a isyanı, bidat, günah ve mâsiyeti içermemesi
- Kesilecek olan hayvanın kurban olmak için gerekli şartları taşıması
- Kurbanın İslami usullere uygun olarak kesilmesi
- Adanan şeyin cinsinden bir farz veya vacip ibadetin bulunması(namaz kılmak, oruç tutmak, sadaka vermek, kurban kesmek gibi)
- Adanan hususun, adayan şahsın o anda veya daha sonra yapması gereken farz veya vacip bir ibadet olmaması
Adak Kurbanının Etinden Kimler Yiyebilir?
“Adak kurbanının etinden adak sahibi, eşi, usûl ve fürûu (neslinden geldiği ana, baba, dede ve nineleri ile kendi neslinden gelen çocukları ve torunları) yiyemeyeceği gibi bunların dışında kalıp zengin olanlar da yiyemez. Eğer kendisi veya bu sayılanlardan biri yerse, yenilen etin bedelinin yoksullara verilmesi gerekir” (Din İşleri Yüksek Kurulu).
Adak kurbanı şartları için verilen hüküm bu şekildedir. Kişi, adağının gerçekleşmesinin ardından en kısa sürede kurbanını kesmeli ve ihtiyaç sahiplerine ulaştırmalıdır. Bu da Adak Kurbanı Şartları konusunda yer alan maddelerden biridir.
Adak Kurbanı Yerine Başka Bir Şey Yapılabilir mi?
Adak adayan kişi adağını nasıl yapacağını dile getirirse o şekilde gerçekleştirmek zorundadır. Yani kişi kurban kesmeye niyetlenip adağı gerçekleştiğinde kurban bedelini sadaka olarak bağışlarsa adağını gerçekleştirmiş sayılmaz. Bununla birlikte adak adayan kişi küçükbaş kesmeyi niyet ettiyse küçükbaş veya büyükbaş kesebilir. Ancak büyükbaş kesmeye niyet ettiyse büyükbaş kesebilir. Bu sebeple adak sahibinin niyetlenirken maddi durumunu gözeterek hareket etmesi gerekmektedir.
Adak Kurbanı Ne Zaman Kesilir?
Adak kurbanı şartlarında esas olan adağın gerçekleşmiş olmasıdır. Kurbanın kesilmesi, zamanı da buna bağlıdır. Kişi niyetini “adağım gerçekleşince yapacağım” şeklinde yaptıysa adağın gerçekleşmesinin ardından kurbanın kesilmesi gerekmektedir. Adak niyeti şarta bağlı değilse böyle bir durum yoktur, kişi uygun olduğu vakit adağını gerçekleştirebilir.
Kesilmeye niyet edilen adak kurbanı vacip olan kurbanın yerine geçmez. Yani Kurban Bayramı’nda kesilecek olan kurbana adak niyeti ile girilmez. Bu sebeple adak kurbanının ya bayram öncesi ya da bayram sonrası kesilmesi daha uygun görülmektedir.
